Het Amsterdamse Bos heeft wandel- en fietspaden, roeibaan de Bosbaan en een geitenboerderij. Hier kun je buiten zijn, weg van de straten van de binnenstad. Lees over het ontstaan van het bos en de voorzieningen voor je dagje uit.
In deze gids
Het ontstaan en de aanleg
De aanleg van het Amsterdamse Bos begon in 1934. Tijdens de economische crisis zette de overheid werkverschaffing in om de werkloosheid te bestrijden. Duizenden mensen werkten aan de omvorming van natte poldergrond tot bos. Omdat het verschaffen van werk centraal stond, gebeurde veel met de hand, met scheppen en kruiwagens in plaats van zware machines.
Het project heette oorspronkelijk het Boschplan. De aanleg duurde tientallen jaren en het planten ging door tot in de jaren zeventig. Het gebied ligt ongeveer vier meter onder zeeniveau. Voor de bomen werd een uitgebreid drainagesysteem aangelegd met leidingen en sloten om het grondwaterpeil te regelen.
Tijdens de Tweede Wereldoorlog verliep de aanleg moeizaam. In de Hongerwinter van 1944–1945 verzamelden bewoners hout uit het bos als brandstof. Ondanks die ingrepen bleef de hoofdstructuur behouden en kon het bos uitgroeien tot het huidige landschap.
Landschapsontwerp en de Amsterdamse School
Stedenbouwkundige Cornelis van Eesteren en landschapsarchitect Jakoba Mulder ontwierpen het Amsterdamse Bos samen. Hun modernistische visie draaide om actief recreëren door stadsbewoners. Daarmee verschilde het plan van de negentiende-eeuwse wandelparken, waar vooral het bekijken van het landschap centraal stond.
De invloed van de Amsterdamse School is vooral zichtbaar in de bruggen. Het bos telt 67 bruggen, waarvan veel door Piet Kramer zijn ontworpen. Baksteen, ijzer en hout worden gecombineerd met sierdetails die de overgang tussen stad en natuur markeren.
De inrichting is functioneel en afwisselend: open weiden worden afgewisseld met dicht bos. De kunstmatige Heuvel, gemaakt met uitgegraven grond, biedt uitzicht over de omgeving. Bij het ontwerp werd rekening gehouden met wind en licht, zodat de speelweiden gedurende verschillende seizoenen bruikbaar blijven.
Het Amsterdamse Bos: een dagje buiten
De Bosbaan en internationale roeiwedstrijden
De Bosbaan is een van de bekendste onderdelen van het Amsterdamse Bos. Hij werd in 1936 voltooid als kunstmatige roeibaan, bedoeld voor internationale wedstrijden. Daarmee kreeg Amsterdam een belangrijke voorziening voor de roeisport.
De Bosbaan had eerst vijf banen. Om aan de eisen voor wereldkampioenschappen te voldoen, werd hij in 2001 verbreed tot acht banen. De totale lengte is 2.224 meter. De baan is een belangrijke trainingsplek voor Nederlandse olympische roeiers. Aan de baan ligt het Nationaal Roeicentrum met voorzieningen voor topsporters.
Naast roeien vinden op het water onder meer drakenbootraces, kanotochten en vissen plaats. Hardlopers en fietsers gebruiken de rechte oevers en het vlakke pad voor training. Die combinatie van topsport en openbaar recreatiegebied past bij de oorspronkelijke functionele opzet van het Amsterdamse Bos.
Verborgen parels van Amsterdam
Pssst… niet verder vertellen!
BEGIJNHOF
AMSTERDAMSE BOS
NDSM-WERF
OOSTERPARK
Ecologische verscheidenheid en beplanting
Het Amsterdamse Bos is aangelegd en wordt zorgvuldig beheerd. De zware kleigrond bepaalde mede welke boomsoorten geschikt waren. Je ziet er onder meer eik, beuk, esdoorn en wilg, soorten die in deze omstandigheden kunnen groeien.
Het bosbeheer richt zich steeds meer op ecologische duurzaamheid. Dood hout blijft regelmatig liggen als voedingsbodem voor schimmels en leefruimte voor insecten. Dat ondersteunt de biodiversiteit. In het bos leven roofvogels zoals de buizerd en havik; langs het water kun je ook ijsvogels zien.
In het Schinkelbos krijgt de natuur meer ruimte om zich te ontwikkelen. Schotse hooglanders houden door begrazing de graslanden open en beperken struikgroei. Zo ontstaat ruimte voor verschillende plantensoorten, waaronder wilde orchideeën en dotterbloemen.
Recreatievoorzieningen en bereikbaarheid
Het Amsterdamse Bos heeft voorzieningen voor uiteenlopende leeftijden en interesses. Voor gezinnen is de biologische Geitenboerderij Ridammerhoeve een populaire bestemming. Bezoekers kunnen dieren zien en meer leren over biologische landbouw.
Andere voorzieningen zijn:
- De Boswinkel: een informatiecentrum waar je meer kunt leren over de geschiedenis en natuur van het bos.
- Amsterdamse Bostheater: een groot openluchtpodium met voorstellingen in de zomer.
- Klimbos Fun Forest: klimparcoursen tussen de bomen.
- Camping: een plek om te overnachten in de regio Amsterdam.
Het bos is met fietspaden verbonden met Amsterdam en Amstelveen. In het seizoen rijdt de Electrische Museumtramlijn vanaf het Haarlemmermeerstation met historische trams richting het bos; controleer vooraf de rijdagen. Rond het gebied liggen meerdere parkeerplaatsen. Het centrale deel blijft autovrij om de rust te bewaren.
Amsterdamse Bos: wandelen, fietsen en buitenactiviteiten
Het Amsterdamse Bos heeft wandel- en fietspaden, roeibaan de Bosbaan en een geitenboerderij. Hier kun je buiten zijn, weg van de straten van de binnenstad. Lees over het ontstaan van het bos en de voorzieningen voor je dagje uit.
Monumenten en cultureel erfgoed
In het Amsterdamse Bos staan monumenten die herinneren aan de historische en maatschappelijke betekenis van het gebied. Het Dachaumonument herdenkt slachtoffers van concentratiekamp Dachau en is een plek voor jaarlijkse herdenking. De rustige omgeving biedt ruimte voor bezinning.
Ook het beeld van de Stedenmaagd heeft een plek bij de ingang van het bos. Het stond oorspronkelijk bij het Vondelpark en werd later verplaatst. Daarmee verwijst het naar de uitbreiding van de Amsterdamse groene ruimte en de rol van het bos als nieuw recreatiegebied voor de twintigste eeuw.
Het Amsterdamse Bos is een gemeentelijk monument. Deze status beschermt het oorspronkelijke ontwerp van Van Eesteren en Mulder. Bij nieuwe ontwikkelingen wordt rekening gehouden met de historische inrichting. Het behouden van de bruggen van de Amsterdamse School en de oorspronkelijke paden is daarbij belangrijk.
Maak een virtuele rondleiding met Google Street View!
Veelgestelde vragen
Is het Amsterdamse Bos gratis toegankelijk?
Ja, het bos is dag en nacht openbaar toegankelijk en de toegang is gratis. Voor afzonderlijke activiteiten, zoals het klimbos, kunnen kosten gelden. Controleer per voorziening de openingstijden en eventuele bijdragen.
Kun je zwemmen in het Amsterdamse Bos?
Zwemmen kan op aangewezen locaties, zoals de Grote Vijver. Controleer voor je gaat de actuele waterkwaliteit en eventuele waarschuwingen op Zwemwater.nl.
Hoe kom ik vanuit het centrum bij het Amsterdamse Bos?
Met de fiets duurt de tocht vanuit het centrum ongeveer twintig tot dertig minuten, afhankelijk van je vertrekpunt. Je kunt ook met het openbaar vervoer richting Amstelveen reizen en vanaf een halte wandelen. Gebruik een actuele reisplanner. In het seizoen is de historische tram een andere mogelijkheid.
Zijn honden toegestaan in het bos?
Ja, honden zijn in veel delen van het Amsterdamse Bos welkom. Er zijn ruime losloopgebieden, mits je je hond onder controle houdt. Op sommige plekken, zoals bij de geitenboerderij en beschermde natuurzones, gelden een aanlijnplicht of toegangsbeperkingen. Volg de borden ter plaatse.
Geef een reactie